Category Archives: Gamle golvbord

Golvbord med laus fjør

På min veg har eg ikkje støtt på golvbord med høvla not og laus fjør. Eg har stadig møtt på folk som har snakka om slike golvbord utan at dei har hatt noko konkret å vise til. Eg har derfor etterspurt konkrete døme på slike gamle golvbord. Etter mange år har det omsider dukka opp eit døme. Magnus Wammen, som er ein av frontfigurane i rettbenkligaen på Austlandet, har funne døme på golvbord med laus fjør på garden sin, Tuft i Sande i Vestfold. Garden ligg akkurat på fylkesgrensa mellom Buskerud og Vestfold.

Golvbord med laus fjør. Foto: Magnus Wammen
Golvbord med laus fjør. Dette er låvegolvet på Tuft i Sande i Vestfold. Foto: Magnus Wammen
Låvegolvet med laus fjør er i den eldste delen av låven. Alderen på dette er ikkje kjent. Foto: Magnus Wammen
Låvegolvet med laus fjør er i den eldste delen av låven. Alderen på dette er ikkje kjent. Foto: Magnus Wammen
Oppmåling av golvbord i låvegolvet. Oppmålingsteikning av Magnus Wammen
Oppmåling av golvbord i låvegolvet. Oppmålingsteikning av Magnus Wammen

Magnus har så langt berre studert golvet slik det ligg. Han har derfor ikkje fått undersøkt korleis høvlinga av nota kan vere gjort eller korleis fjøra er produsert. Dette siste er veldig interessant sidan høvling av så smekre materialar kan vere ei utfordring. Oppdeling av så små dimensjonar måtte nok gjerast med grindsag eller splitthøvel om dette var før sirkelsaga vart vanleg. Sirkelsaga gjorde det mogleg å sage så smekre dimensjonar på ein effektiv måte. Undersida av golvborda har spor etter oppgangssag eller rammesag. Dei kan likevel vere frå tida etter at sirkelsaga vart vanleg på 1860-talet.

Undersida av golvet med laus fjør. Spora tyder på at det er saga på ei oppgangssag/rammesag. Borda er lagt med marg opp og er hogd til på tjukna for å ligge på åsane. Foto: Magnus Wammen
Undersida av golvet med laus fjør. Spora tyder på at det er saga på ei oppgangssag/rammesag. Borda er lagt med marg opp og er hogd til på tjukna for å ligge på åsane. Foto: Magnus Wammen
Inspirert av låvegolvet sitt har Magnus produsert eit golv til verkstaden sin. Her er noko arbeid gjort maskinelt, men kantane skal skytast på rettbenken før legging. Foto: Magnus Wammen
Inspirert av låvegolvet sitt har Magnus produsert eit golv til verkstaden sin. Her er noko arbeid gjort maskinelt, men kantane skal skytast på rettbenken før legging. Han har antyda at vi i samband med dette skal få bilete av ein rettbenk i bruk her på bloggen. Det blir i så fall ei historisk hending. Foto: Magnus Wammen